Lesbopinie

In de auto naar het park voor ons hardlopen had ik mijn Psalmen voor nu-cd op staan. Laura vroeg wat voor muziek er op stond en mijn antwoord was: “De psalmen voor nu. Om jou te bekeren.” Zo kwamen wij te spreken over de serieuze poging om Laura te bekeren. Ze was uitgenodigd voor een feestje. Iets met Marco Borsato en het was echt iets voor haar, zo was haar verteld. Ze besloot dus maar mee te gaan. Daar aangekomen kreeg ze een slecht toneelstukje te zien, moest ze meedoen met “Jezus-karaoke” (Opwekkingsliedjes zingen met de teksten op een scherm geprojecteerd, red.) en moest ze opstaan om (klinkt het je al bekend?) een keuze voor Jezus te maken. Daarna werd ze zelfs nog even naar de nazorg geleid. Waar haar vader haar vervolgens vandaan heeft getrokken om mee naar huis te gaan en ze op de valreep natuurlijk nog wat folders in haar handen geduwd kreeg. Raar genoeg is ze nog niet bekeerd.

Toch maakt mij dat niet uit, zoals je hier al eerder kon lezen. Dat is volgens mij precies het verschil tussen evangelische christenen en het zooitje mensen dat zich in Nederland schaart onder het kopje Emerging Church. Hoewel het allemaal wat vaag is wat Emerging Church (EC voor de liefhebbers) inhoudt, ga ik toch een poging doen om een uitleg te geven. Voor EC is bekering niet het hoogste doel, in tegenstelling tot de bestaande kerken. EC streeft vooral naar het verwerkelijken van het Koninkrijk van God. Wat dat precies inhoudt is ook moeilijk uit te leggen. Het heeft ermee te maken dat je probeert in deze wereld zoveel mogelijk te laten zien van hoe jij gelooft dat God deze wereld bedoeld heeft. Dat is op kleine schaal, in je eigen leven (mensen vergeven, niet liegen, een beetje de tien geboden, zeg maar) en op grote schaal, op wereldniveau (sociale gerechtheid, duurzaamheid).

Daarnaast zit er nog een dimensie in EC. Die heeft ermee te maken dat de wereld om ons heen verandert. De bestaande kerken zijn voornamelijk gevormd in een moderne wereld. Dat wil zeggen: het wereldbeeld in die tijd was modern gekleurd. Lekker vaag hoor ik je denken. Concreet hield het modernistische denken in dat je geloofde in een objectieve waarheid, die we konden kennen. Als je die objectieve waarheid kunt kennen, kun je dus ook altijd iets objectiefs over een situatie zeggen. Ratio boven gevoel dus. Postmodernisten zetten zich daartegen af. Zij geloven dat je kijk op de werkelijkheid in grote mate wordt gekleurd door je eigen achtergrond. Als de objectieve waarheid bestaat, zullen wij zeker nooit in staat zijn die te kennen. Ook gevoel wordt zodoende belangrijk. We kunnen tenslotte toch niet alles rationeel beredeneren.

Ook is EC zich er bewust van dat de wereld om ons heen verandert. De mainstream van onze samenleving is lange tijd bepaald door christenen. De cultuur, gebruiken, de manier waarop de samenleving was ingericht, vrijwel alles werd bepaald door hoe men de bijbel las. De laatste decennia zijn er steeds minder mensen die actief geloven en die naar de kerk gaan. Hierdoor is ook de invloed van de kerk op de maatschappij afgenomen. Gevolg van die twee dingen is dat de context waarin de kerk opereert verandert. De normen en waarden van de kerk zijn niet meer die van de meerderheid van Nederland enverwijzingen naar bijbelverhalen en christelijke symbolen snappen mensen (vooral jongeren) niet meer automatisch.

Die laatste twee zaken maken dat de EC zoekt naar nieuwe vormen van kerk zijn. De bestaande vormen, structuren en denkbeelden voldoen niet meer in een context die compleet anders is dan toen die vormen, structuren en denkbeelden ontstonden. De uitdaging voor de kerk is dus om zichzelf opnieuw uit te vinden. Dat is wat de EC probeert te doen. Het valt niet mee. Het is, zoals de titel van een onlangs verschenen boek over EC verwoordt, ploeteren en pionieren, maar ik geloof wel dat hier de toekomst van de kerk ligt, hoe vaag die ook nog moge zijn. Er zijn genoeg denkers, maar inmiddels ook doeners, die bezig zijn het Koninkrijk vorm te geven. Kortom: ik zie het zonnig in, zeker na dit weekend.

Of, zoals GroenLinks zou zeggen: ik heb zin in de toekomst!